Stara królowa na złotej szachownicy [recenzja]

Ewa Czarnowska-Woźniak
Ewa Czarnowska-Woźniak
Kolejny udany portret królowej pióra Doroty Pająk-Pudy
Kolejny udany portret królowej pióra Doroty Pająk-Pudy Fot. Ewa Czarnowska-Woźniak
Udostępnij:
Przeżyła 75 lat, co jak na wieki średnie jest wyczynem niebywałym. Dokonała wszakże i innych niezwykłych dzieł, a historia daje jej pośledniejsze miejsce w panteonie królewskim niż na przykład wnuczce Jadwidze, której zaledwie 25 lat życia wystarczyło, by zostać świętą i wielką władczynią. Chwała więc Dorocie Pająk - Pudzie, że wydobyła z mroków dziejów postać Elżbiety Łokietkówny: córki Władysława Łokietka, siostry Kazimierza Wielkiego, a przez małżeństwo z Karolem Robertem - królowej Węgier.

Zobacz wideo: 85. urodziny Jerzego Maksymiuka w Filharmonii Pomorskiej

To jej staraniem i rozumem na jej rodzinnym dworze krakowskim zagnieździli się Andegaweni, to ona osadziła na nim - klękajcie, narody - kobietę, która podzielonej Polsce przyniosła tyle dobra.
A przecież długie życie Elżbiety było pasmem tragedii. Urodziła siedmioro dzieci (nie ma wszak pewności co do liczby córek, na których odnotowaniu życia mniej zależało kronikarzom), a przeżyło ją jedynie jedno, Ludwik, ojciec królowej Jadwigi. A nawet i na jego schorowany kres życia musiała do swego końca spoglądać. W tamtych czasach małoletnia śmierć dzieci (Karol i Laslo) była czymś naturalnym, Elżbiecie przyszło jednak patrzeć i na to, jak jej synowie ginęli w wypadkach (Istvan) lub byli mordowani (Andras) i hańbieni nawet po śmierci. A do niewyobrażalnego bólu matki po utracie dziecka dochodziło fiasko planów politycznych, których dziedzice byli filarami. A tychże planów była Elżbieta mistrzynią. W jej sypialni autorka „Złotej królowej” umieściła symboliczną szachownicę. Każdy członek rodziny był na niej jakąś figurą, którą „stara królowa” w zależności od rozwoju sytuacji przestawiała. A byłaż ta sytuacja bardzo dynamiczna...

To Cię może zainteresować

Fabularnie czytelnik nieomalże boi się przewracać stronicę, gdyż z każdym rozdziałem posłańcy przynosili wieści o śmierci kolejnych bohaterów, w różnym wieku, z różnych królewsko-cesarsko-papieskich konstelacji. Wiadomo, że odnalezienie się w nowym rozdaniu było trudniejsze, gdyż zanim wieści docierały do „rozdającej”, na miejscu - w Rzymie, Krakowie czy Pradze - można było przygotować grunt pod nowe rozdania, których ceną były najpotężniejsze walory: pieniądze i władza.
Elżbieta zręcznie żonglowała jednym i drugim. Dorota Pająk-Puda przedstawia ją jako błyskotliwą architektkę różnych możnowładczych i królewskich sojuszy, umacniających pozycję jej rodziny. Rachunkiem za nie były, przede wszystkim, mariaże, ale i bardzo hojnie rozdawane przez Łokietkównę przywileje, urzędy, stanowiska i prezenty. Wszystkie nitki powiązań trudno byłoby czytelnikowi uchwycić, dostanie więc on na wstępie książki rozrysowane drzewo genealogiczne (do którego, jak i Wikipedii, musiałam co chwilę zaglądać). Koligacjom rodowym towarzyszy też mapa podróży królowej Elżbiety - imponująca, jeśli zważyć na fakt, podkreślony przez autorkę: były to czasy, gdy niewiasta odbywała tylko jedną podróż w życiu: do klasztoru lub nowo poślubionego małżonka. A Elżbieta dla swych planów, rzucała się przez morza i lądy. „Zapis” jej podróży przez życie czyta się jak powieść awanturniczą.
Dorota Pająk-Puda, Złota królowa, Wyd. MG, Warszawa 2021

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Dołącz do nas na Twitterze!

Codziennie informujemy o ciekawostkach i aktualnych wydarzeniach.

Obserwuj nas na Twiterze!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Polecane oferty

Materiały promocyjne partnera

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Więcej informacji na stronie głównej Express Bydgoski
Dodaj ogłoszenie